Torbiele nerek (łac. cystes renales) są przestrzeniami płynowymi powstałymi w obrębie cewek miąższu nerkowego, zarówno w rdzeniu, jak i korze. Torbiele mają różne rozmiary i mogą występować w formie pojedynczej lub mnogiej. Patomechanizm powstawania torbieli nie jest jednoznacznie ustalony.
Torbiele nerek zostały podzielone na nabyte torbiele proste i torbielowatość nerek, wrodzone oraz uwarunkowane genetycznie.
Torbiele proste nerek
Torbiele proste nerek to pojedyncze zmiany najczęściej wykrywane w badaniu ultrasonograficznym. Objawy zwykle nie występują. Torbielom prostym może jednak towarzyszyć ból w okolicy lędźwiowej, krwiomocz, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, uczucie ucisku w brzuchu lub gorączka, jeśli dojdzie do zakażenia zawartości torbieli.
Podstawowe badanie diagnostyczne to ultrasonografia, a w wątpliwych przypadkach wykonywana jest dodatkowo tomografia komputerowa.
Leczenie torbieli prostych nerek polega na usunięciu chirurgicznym, podaniu do torbieli środka (np. etanolu) powodującego jej zanik, opróżnienie torbieli z płynu lub wycięcie tzw. okna umożliwiającego wypływ płynu i wchłanianie go przez tkanki otaczające. Przy mniejszych zmianach, szczególnie bezobjawowych chory pozostaje pod obserwacją i wymaga systematycznej kontroli.
Torbielowatość nerek nabyta
Przy obecności 4 (lub powyżej) torbieli w każdej z nerek mówimy o
torbielowatości nerek nabytej, jeżeli torbiele powstają w przebiegu przewlekłej niewydolności nerek. Prawdopodobną przyczyną są zmiany kompensacyjne spowodowane utratą części komórek nerkowych.
Przebieg może być zarówno bezobjawowy, jak i z obecnością objawów w postaci krwiomoczu, bólu w okolicy lędźwiowej, kolki nerkowej, gorączki.
Rozpoznanie ustalane jest na podstawie badania ultrasonograficznego. Wymaganym badaniem jest również tomografia komputerowa w kierunku raka nerki.
Niepowikłane torbiele nie wymagają leczenia, a dolegliwości leczy się jedynie objawowo. W razie długo utrzymującego się krwiomoczu, zakażenia torbieli lub rozpoznania raka konieczny jest zabieg operacyjny.
Dorota Kozera
Bibliografia:
- A. Szczeklik: Choroby wewnętrzne, Tom 2.
- T. Orłowski: Choroby nerek.
