Prze³yk Barretta jest okre¶leniem stanu zapalnego w dolnym odcinku prze³yku, w którym dochodzi do zast±pienia nab³onka wielowarstwowego p³askiego (prawid³owego dla tej okolicy) nab³onkiem walcowatym charakterystycznym dla ¿o³±dka. W zasadzie mo¿na tu mówiæ o przemieszczeniu granicy pomiêdzy nab³onkami (tzw. linia Z) w okolicy po³±czenia prze³yku z ¿o³±dkiem.
Prze³yk Barretta najczê¶ciej dotyczy mê¿czyzn. Nierzadko jako powik³anie choroby refluskowej. Wystêpuje u 10-15% osób diagnozowanych endoskopowo z powodu objawów refluksu.
Udowodniono, ¿e osoby z prze³ykiem Barretta maj± od 30 do 50 razy wiêksze ryzyko rozwoju raka gruczo³owego prze³yku ni¿ w ogólnej populacji.
W 80 % przypadków objawy mog± nie wystêpowaæ, w innych przypadkach s± one typowe dla choroby refluksowej (zgaga, wymioty, odbijanie, zaburzenia w po³ykaniu).
Rozpoznanie ustala siê na podstawie badania histopatologicznego wycinka b³ony ¶luzowej pobranego podczas badania endoskopowego.
Leczenie prze³yku Barretta
Leczenie prze³yku Barretta polega na stosowaniu inhibitorów pompy protonowej (omeprazol, pantoprazol, lansoprazol). Natomiast w leczeniu endoskopowym stosuje siê elektrokoagulacjê plazmow±, terapiê fotodynamiczn± (podanie substancji fotouczulaj±cej kumuluj±cej siê w zmianie, a nastêpnie skierowanie wi±zki zimnego ¶wiat³a i doprowadzenie do koncentracji powsta³ych wolnych rodników w zmienionym nab³onku, co prowadzi do jego destrukcji) lub ogniskowe usuniêcie b³ony ¶luzowej (mukozektomiê). Choæ metody te nie we wszystkich przypadkach okazuj± siê skuteczne.
Leczenie chirurgiczne (wyciêcie prze³yku) jest ostateczno¶ci± i jest stosowane w przypadku nieskutecznej farmakoterapii, wystêpowaniu powik³añ (zwê¿enie prze³yku), czêstych nawrotach czy ciê¿kiej chorobie refluksowej.
W zasadzie prze³yk Barretta jest stanem przedrakowym, st±d wa¿na jest systematyczna kontrola, czyli badanie endoskopowe z pobraniem wycinka. I tak, je¶li w dwóch kolejnych badaniach nie wykazano cech dysplazji, czyli cech nieprawid³owego wygl±du komórek nab³onka, to kolejne badanie nale¿y wykonaæ za 3 lata. Za rok, gdy wystêpuje dysplazja ma³ego stopnia (LGD, low grade dysplasia). Natomiast przy dysplazji du¿ego stopnia (HGD, high grade dysplasia) endoskopiê nale¿y przeprowadziæ po 3 miesi±cach i rozwa¿yæ ewentualne leczenie endoskopowe, rzadziej leczenie chirurgiczne.
Dorota Kozera
Bibliografia:
- A. Szczeklik: Choroby wewnêtrzne, Tom 1.
- W. Noszczyk: Chirurgia, Tom 2.
- J. Muszyñski: Gasroenterologia.