Rak skóry

Reklama

Rak skóry jest częstym nowotworem u ludzi rasy białej. Najczęściej występuje między 6 a 7 dekadą życia. Głównym czynnikiem predysponującym do pojawienia się raka są promienie ultrafioletowe, zwłaszcza UVB. Raki skóry występują w dwóch głównych postaciach jako rak podstawnokomórkowy i rak kolczystokomórkowy.

Rak podstawnokomórkowy

Rak podstawnokomórkowy (carcinoma basocellulare, basalioma) jest najczęstszą postacią nowotworów skóry. Zwykle nie daje przerzutów i charakteryzuje się powolnym wzrostem oraz małą i miejscową złośliwością.

Nowotwór często lokalizuje się w obrębie twarzy (skóra powiek, nosa, czoła i policzków), natomiast rzadko pojawia się na dłoniach, stopach i błonach śluzowych. Zmiana nowotworowa jest twarda, przezroczysta i częściowo zawiera barwnik, posiada perełkowaty brzeg utworzony z przeświecających guzków. Może również pojawić się owrzodzenie zmiany i naciek w obrębie tkanki kostnej.

Rak kolczystokomórkowy

Rak kolczystokomórkowy (carcinoma spinocellulare) charakteryzuje się większą złośliwością ze skłonnością do naciekania oraz dawania przerzutów głównie do regionalnych węzłów chłonnych oraz przerzutów odległych (do kości, płuc, mózgu).

Powstaje w każdym miejscu na skórze (głowy, szyi, tułowiu, kończynach, narządach płciowych) lub błonach śluzowych, szczególnie na pograniczu błon śluzowych i skóry (np. warga dolna) lub w ogniskach stanu przedrakowego. Zmiany skórne przyjmują postać brodawkującą lub wrzodziejącą z naciekiem podstawy i wywiniętym brzegiem.

Klasyfikacja TNM zaawansowania raka skóry

(poza rakiem powiek, sromu i prącia)

Cecha T - guz pierwotny
Tx - nie można ocenić guza pierwotnego
T0 - nie stwierdza się obecności guza pierwotnego
Tis- rak przedinwazyjny - nie naciekający warstwy brodawkowatej skóry
T1 - guz o średnicy do 2 cm
T2 - guz o średnicy 2 - 5 cm
T3 - guz o średnicy > 5 cm
T4 - guz naciekający struktury znajdujące się pod skórą (mięśnie szkieletowe, kości)

Cecha N - regionalne węzły chłonne
Nx - nie można ocenić okolicznych węzłów chłonnych
N0 - nie stwierdza się przerzutów w okolicznych węzłach chłonnych
N1 - stwierdza się przerzuty w regionalnych węzłach chłonnych

Cecha M - przerzuty odległe
Mx - nie można ocenić przerzutów odległych
M0 - nie stwierdza się przerzutów odległych
M1 - stwierdza się przerzuty odległe

Leczenie raka skóry

Rozpoznanie raka skóry opiera się przede wszystkim na podstawie wyglądu i badaniu histologicznym zmiany.

Leczenie raka skóry polega przede wszystkim na chirurgicznym wycięciu zmiany nowotworowej z marginesem zdrowej tkanki (zwykle 5-10mm). Leczenie miejscowe opiera się na wycięciu i zaszyciu pozostałej skóry, zaś przy większych zmianach ubytek pokrywa się przeszczepem skóry. Stosuje się również metodę elektrochirurgiczną, czyli usunięcie zmiany specjalnym nożem elektrycznym lub metodę kriochirurgiczną (miejscowe niszczenie tkanki przez jej zamrażanie w niskiej temperaturze).

Przerzuty do węzłów chłonnych leczy się przez chirurgiczne ich usunięcie. Ponadto, jeśli badanie patomorfologiczne wykaże naciekanie torebki węzła, to uzupełniająco stosuje się radioterapię.

W przypadku raka podstawnokomórkowego leczenie jest pomyślne i uzyskuje się nawet 100% wyleczeń. Natomiast rokowanie dotyczące raka kolczystokomórokowego zależy od stopnia zaawansowania. Zwykle 5-letnie przeżycie wynosi 90%.

Dorota Kozera

Bibliografia:

  • W. Noszczyk: Chirurgia, Tom 2.
  • S. Jabłońska, S. Majewski: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową.

Znajdź najlepszego lekarza