Leczenie nadciśnienia wrotnego

Najgroźniejszym powikłaniem nadciśnienia wrotnego jest krwotok z żylaków przełyku. Najczęściej w leczeniu żylaków przełyku jest stosowana skleroterapia, czyli podawanie podśluzówkowo środka drażniącego (etoksysklerol), który powoduje odczyn zakrzepowo-zarostowy i czasowe, a nawet trwałe zamknięcie żylaków. Inną metodą jest endoskopowe zakładanie gumowych podwiązek na żylaki przełyku.

Leczenie chirurgiczne polega na wykonaniu zespolenia między układem wrotnym a układem żyły głównej dolnej i nie stanowi leczenia profilaktycznego. Jedną z metod operacyjnych jest zespolenie żyły wrotnej z żyłą główną dolną (zespolenie porto-kawalne). Nacięcia dokonuje się pod prawym łukiem żebrowym. Po wypreparowaniu naczyń chirurg zespala koniec żyły wrotnej do boku żyły głównej dolnej.

Inną metodą jest dystalne zespolenie żyły śledzionowej z żyłą nerkową (wybiórcze zespolenie wrotne, zespolenie Warrena). W technice tej chirurg dokonuje obustronnego podżebrowego przecięcia powłok brzusznych. Po uruchomieniu narządów jamy brzusznej i wypreparowaniu odpowiednich naczyń przecinana jest żyła śledzionowa w miejscu jej połączenia z żyłą krezkową. Następnie zbliża się koniec dystalny ( dalszy) do żyły nerkowej i zespala. Zaś koniec wątrobowy żyły śledzionowej zszywa. Dodatkowo zawiązuje się lewą żyłę żołądkową i prawą żyłę żołądkowo-sieciową.

Zespolenie Lintona obejmuje dodatkowo usunięcie śledziony. Obecnie stosowane w wyjątkowych przypadkach. Z kolei w zespoleniu żyły krezkowej z żyłą główną dolną (zespolenie mezokawalne) chirurg przecina powłoki brzuszne w linii pośrodkowej, uruchamia narządy jamy brzusznej i wypreparowuje żyłę krezkową. Następnie zespala naczynia ze sobą za pomocą przeszczepu.

Operacje non-shunt, polegające na poprzecznym przecięciu i zespoleniu przełyku z lub bez usunięcia śledziony, odnaczynieniem dalszej części przełyku oraz części bliższej żołądka.

Inną metodą jest wewnątrzwątrobowe przezskórne zespolenie wrotno-systemowe (TIPS). Wykonanie zespolenia (przetoki) pomiędzy żyłą wątrobową i gałęzią żyły wrotnej możliwe jest dzięki zastosowaniu radiologii zabiegowej (obrazowania). Do żyły szyjnej wewnętrznej wprowadza się cewnik, który przez przedsionek i żyły wątrobowe, przebijając po drodze miąższ wątroby dociera do żyły wrotnej. W miejsce przetoki wprowadzany jest stent.

Istnieje wiele przeciwwskazań uniemożliwiających wykorzystanie tej techniki (skrajna niewydolność wątroby, niewydolność prawokomorowa serca, zwężenie lub zakrzepica żył szyjnych wewnętrznych, encefalopatia wątrobowa, zaawansowana zakrzepica żyły wrotnej), która zresztą traktowana jest jako leczenie czasowe przed transplantacją wątroby (leczeniem przyczynowym).

Dorota Kozera

Bibliografia:

  • A. Bochenek, M. Reicher: Anatomia człowieka, Tom 3.
  • W. Noszczyk: Chirurgia, Tom 2.
  • J. E. Skandalakis, S. N. Skandalakis, L. J. Skanadlakis: Anatomia chirurgiczna i technika zabiegów operacyjnych.

Znajdź najlepszego lekarza

Dodatkowe informacje